Kelionenn

Evit an notenn niverenn 100 àr ar blog-mañ em eus aozet un happening a-feson ! Setu arru niverenn 11 an Tamm Papir, ar follennad paper a vo get razh an dud in an hañv-mañ !

Setu ar gazetennig amañ:

Niverenn 11.doc

Hop ! Je monte au créneau pour défendre une langue qui est ô combien menacée en ce moment; le nombre d'écrits dans cette langue étant ridiculement petit il faut bien que je me dévoue pour gribouiller quelques vers ! Bravo aux sénateurs qui défendent le David de la langue française contre le Goliath des langues bretonne, occitane, corse et autres, réunies en une sinistre ligue !

Becs d'oisillons
En jardin d'hiver
Pinces jaunes sans linge
Larmor, vu de la fenêtre, 13 02 2006

Veule et opportuniste
Comme nous, la pie
O combien élégante
Ploemeur, 13 02 2006

Sensation de bonheur
Au cœur du corps
Aussi absurde que la sensation intime d'angoisse
Mais qu'est-ce que c'est bon !
Larmor, soir, 14 02 2006

Cris de mer
Dans le noir elle vit
Mon bonheur bruit avec
Nuit, enfin la mer n'est plus plate et morte, 14 02 2006

Mer sous la pluie
Bateau de brume
Là, un seul sanderling
Larmor, quai sous la pluie, 15 02 2006

Jaune répandu du soir
Désordre blafard des nuages
Goélands passant
Chaos nuageux écliaré par le soleil jaune, Larmor, 17 02 2006

Eau rassemblée
Couche grise
Piquetée d'oiseaux du soir
Brec'h, 18 02 2006

Humide
Herbe pétillante
Au matin
Brec'h, 19 02 2006

Astre dilué
Dans le gris clair
Paupière gris foncé
Montée avant Mériadec, en venant de Vannes, le soleil et les nuages, 19 02 2006

En fin de gris
Accouchement de gouttes
De pluie
Ploemeur, après-midi, 22 02 2006

Lèvres jaunes-roses
Sourire pauvre et froid
De la plaque grise
Froid, temps d'avant neige, route d'Arradon à Larmor, 23 02 2006

Gris-blanc
De pôle
Mer rugueuse
Matin, Larmor, 24 02 2006

Ur steudad platan eo, netra suroc'h. Bet plantet an holl àr-un-dro un deiz bennak. C'hoarezed marse, bet hadet ar memes deiz er bopineg. Pe c'hoazh zoken, kloned èl mand eo ar pupli Itali, holl vreudeur klonet anezhe !
Skeudenn dristik un niver bras a draoù hañval, tristoc'h c'hoazh en arbenn mand int boudoù bev. Ha neoazh, pa seller mat, ha pa vehe an hevelep jenoù gete holl, ha tost-mat o lec'hioù-beviñ dezhe, marse n'eo ket ken hañval-se o buhezioù ? Etre ur blatanenn hag un all amañ, eh eus moarvat diforc'hioù hervez ar plas o deus gounezet a-hed ar blezioù get o barroù. Moarvat zo lod en o mesk hag a dap muioc'h a heol evit ar re all, hag a guzh marse an heol doc'h re arall, tammigoù. Darvoudoù ar vuhez o deus, marse, merket diforc'hioù etreze ? Lakaomp e vehe bet skoet unan d'ur gamion, ha drailhet he c'hlor. Pe unan arall a vehe bet diholpet fall, ken na oa bet gwanaet... Mes ar brasañ diforc'hioù a vo kavet, peurchañs, edan an douar, e-kuzh d'an holl. Pe re a zo strommet get tuellennoù é tremen edan dezhe ? Pe re a vez legeannet o gwriziad get re ar brousgwez a weler e-talde ? Pe re a zo plaset mat e-keñver an dour a zever en douar goude ur gaouad fall-amzer ? Un den a c'hell bout ur sant ag an dra-se é sellet a dostoc'h doc'h o yec'hed, braventez o fennad del. Ar pezh ne raimp ket amañ. C'hoant am boa just ho lakaat da soñjal e c'heller kavout an dishañvalded lec'h ma ne seblanta ket bout. Evit pleustriñ àr an dra-se, ur boelladenn evideoc'h. Kerzhit betek ar renkad gwez tostañ doc'h ho ti; pupli, pin, platan, skav-gwrac'h, ne vern. Roit un anv da bep unan anezhe, ha klaskit e-pad un herrad, ur miziad lakaomp, derc'hel soñj ag o anvioù, ha sellet doc'hte dre unanennoù, get he fenn dezhi, he buhez dezhi. Peseurt efed a c'hell disoc'h ag ur sort amprou ? Ne ouian ket fasipl, mes peurchañs ne selloc'h ket mui er memp mod penn-dre-benn doc'h ar gwez goude. Na marse zoken doc'h an dud, piv a oar ?

Evit sellet doc'h ur skeudenn brasoc'h ha bravoc'h:
Steudad platan en Oriant.jpg

Setu un heuliad haïkuioù oc'hpenn (atav ag ar memes blez), ma n'ho peus ket bet ho kwalc'h anezhe); eh omp é tostaat doc'h an notenn niverenn 100 àr ar blog-mañ: petra d'ho soñj a vehe brav gober evit lidiñ kement-se ?

A-hent-arall, ma faot deoc'h gwelet an haïkuioù bet kaset e-raok, setu int renket er rummad haïkuioù bremañ

Linenn wenn
Dirak linenn Groe
Mor bev
Gwelet a ran ar spoum àr ar mor evit ar wezh kentañ, An Arvor, 14 02 2006

Bod fuloret
Treset g'an avel
E stern ar fenestr
An Arvor, mintin, digoret 'm eus an abevantoù, 15 02 2006

Sanderling
En e unan
War vord un devezh glav
An Arvor, àr ar c'hae, e-dan ar glav, 15 02 2006

An dour
Ho rouantelezh gris
N'eo ket aet da gêr-Is !
Devezh glav, 15 02 2006

Gouloù gris
Teñval a-dreñv
Kumulonimbusenn an noz
Serr-noz, Brec’h, 16 02 2006

Dre-mañ en-dro
Kenseurted o blev skraboilhek
Roñfled an dour nevez
Kumulonimbused, Brec'h, pell zo ne oa ket bet anezhe ! 16 02 2006

Peder dridienn
Ganet àr ar stign
Eme ar fenestr
Enderv-noz, An Arvor, e tan just a zigeriñ ar fenestr, 17 02 2006

Serr-noz, dour a-spign
Er gwiskad gris
Toull ebet
Brec'h, 18 02 2006

Delenn ebet c'hoazh
Diskar-amzer
Er bizigoù kenaou
Pluvergad, 3eur30 goude merenn, 19 02 2006

Ront dispis
Er gris sklaer
Malvenn gris teñval
Manez a gas da Bluvergad, é tonet a Wened, an heol hag ar c'hogus, 19 02 2006

Kogus torosennek
Bandenn àr-dreñv
Glas prizius
Kened ar glas-se, just ul linenn e-mesk ar gris, enderv, Brec’h, 19 02 2006

Klezeñv yen ar c'hogus
An avel
Ne c'hoarzh ket ken
Plañvour, An Arvor, enderv-noz, 20 02 2006

Duoc'h-du
Gwask ar c'hogus
War garrez ar fenestr
Plañvour, d'enderv, 20 02 2006

E-mesk dilhad haleg
An avel yen
Ur pigos melen-koar
Moualc'h, An Arvor, 1eur 45 d'enderv, 21 02 2006

Heol dirak
Ha, plaen
An houlenn hag he zrouz
An Arvor, 1e30 d'enderv, 21 02 2006


Kouezhet diàr neizh
Ar yenion dislivet
Glav an enderv-noz
Plañvour, enderv-noz, 22 02 2006

Krapout en-dro
Pawioù chas
War an traezh
An Arvor, serr-noz, 22 02 2006

Gris plaen
War-bouez
Faoutoù melen roz
Seblant erc'h, yen-ki eo, 23 02 2006

Mor brizh-gwenn
Soñj an enezennoù
Skornet du-hont
Mintin, An Arvor, 24 02 2006

Pinenn vras
E-kreiz dañs-tro
Ar garzhoùier
Pleskob, tro vale, 25 02 2006

Avel sil
E torosennadur
Ar garzhoùier
Pleskob, 25 02 2006

Saout
Hag o livioù
Mesk ha mesk
Pleskob, 25 02 2006

Avel sklas
Lagad orañj Aldebaran
Gwalc'het a-nevez
Noz, 26 02 2006

Lagad Aldebaran
Pell en tu-hont
D'hon avelig yen
Noz, 26 02 2006

Komzoù en ti
Bourboutenn é saludiñ
E heol an diavaez
E-pad ma komzan get plac'h ar radio, ti an Arvor, 27 02 2006

Ma anken foll
Ha didalvout, an oabl
Ken glas e-mesk ar c'hogus
Plañvour, goude merenn, 28 02 2006

Taol troad en oabl
Ur meskaj
Brini-tour ha dubeed
1eur d'enderv, iliz Plañvour, 28 02 2006

Huchadenn ar gegin
Kontell er vemor
Goelan spontus an noz
Plañvour, goude un hurlink, 28 02 2006

Setu enta ur skrid arall e rummad an dramsell, ur rumad ledan arall evit boutiñ a-barzh testennoù a bep seurt a denn d'ar feson hon eus da sellet doc'h ar bed tro-ha-tro deomp.

Ur gonifl er c'hogus.doc

Exotic trip towards the antipod’s sevenadure

Garn-garn ! Petra zo krog ennin ? Er prantad-mañ eo un avel a dTahiti a c’hwezh e milendall ma fenn...
Petra zo kaoz ‘ta ? Ur c’hiz kreñv a zo é ren e bed ar brezhoneg a-c’houde un tammig-zo (ha falloc’h gizioù a zo a-dra-sur, met giz eo ur seurt) da gomz e brezhoneg ag ar broioù pellañ, ag an traoù a seblant an nebeutañ liammet get ar pezh a anavomp dre-mañ ; kement-se evit diskouez hag addiskouez eh omp digor, g’an aon berped kreñvoc’h ne vehe ket komprenet an dra-se get ar re arall (ur seurt kleñved ‘benn ar fin, ganet a-ziàr ur c’hompleks ; kleñved anavet, pas ? met moarvat eh eus kleñvedoù falloc’h, èl ma lâren 6 linenn uhelloc’h).
Petra zo kaoz neuze ? Ar fed mand eo Tahiti un tammig èl Breizh, un tamm douar renet get ar Frañs lec’h ma c’heller kavout ur yezh ha n’eo ket ar galleg ?
An tsunami, hag en deus lakaet an dud da soñjal en inizi ag ar Meurvor Indian, met ivez re ar Meurvor Habask ?
Ul levr er gêr, Secrets et mystères des îles et des océans, pe un titl seurt-se; met kentoc’h e oa an istorioù manezioù-tan a vourren é lenn a-barzh, neuze...
Ur bladenn vinil er gêr ivez, tonioù a zu-hont enni ; brav a-walc’h met un tammig re folklorel, ha dreist-holl get ur golo « soft-colonialist » get ur familhad touristed lakaet keñver-ha-keñver get ur familhad tud a zu-hont. Met n’am eus ket selaouet ker lies-se ar bladenn-se, pa soñjer mat.
Pennad Al Liamm a-ziàr ar Polinezia (c’hwi oar, un istor lec’hiet e Brest) ? Er penn kentañ e kaven un tammig hir an istor (ur fari a oa bet en o mod da lakaat ar pajennoù ivez), met tamm-ha-tamm am boa splujet a-barzh, ha plijadur vras am boa bet é lenn achumant an istor. Ya...
Un dra hag a gont ivez : an anvioù a zu-hont, get ul liv skritur ispisial ha pell a-walc’h a-zoc’h ar pezh omp kustum da lenn er listenn-mañ, get pasapl a vogalennoù...skouerioù anavet pe pas : pahoehoe, Moorea, Mauna Loa, Hatutaa, Fatu-Hiva...
Petra a-benn ar fin ? Netra dreist-ordinal… Setu penn kaoz ma n’am eus ket laosket ma roñsed da redek digabestr trema ar broioù-se (digoradur ma fennad a rae deoc’h krediñ e oan noz-ha-deiz é soñjal e du-hont, met pas ur seurt ! )....
Da c’hortoz sevel ar c’hentañ geriadur brezhoneg-tahisianeg e klaskin, pa ‘m bo tu, preniñ a rin un tammig levr a-ziàr yezh du-hont memestra.

(rak èl ma lâr Jany : Soupiket hag ognon glas
A ra da Vathias ! ! )

Setu e voulc'han amañ ur rummad arall, anvet "An dramsell", a vo a-barzh testennoù berr liammet a-dost pe a-ziabell doc'h ar sell, traoù din-me pe traoù filozofel, da welet...

E dielloù-stag e vint kavet holl, ha setu an destenn gentañ:

Un helikopter en ho torn.doc

Setu arru bremañ ur c'hargad arall; ma klikit er golonenn a-gleiz àr ar ger Frazennoù ho po tout ar frazennoù skrivet betek bremañ.

51 - « a pe vou en treu sen é tereu donet, … » idem
a pa vo an traoù-se é teraou donet
quand ces chose-là commenceront à venir, à arriver
52 - « en drebad ma oé Annas ha Kaïf belean vras » idem
an drebad ma oa Annas ha Kaïf belean vras
an drebad ma + verb: à la période où…
53 - « én é dreu éma deit hag é dud n’ou des ket ean degemeret. » idem
en e draoù emañ daet hag e dud n'o deus ket eñ degemeret
donet en e draoù: venir chez les siens, dans son endroit de naissance
54 - « Ne lammé ket ag en tanpl, hag hi e chervijé Doué » idem
ne lamme ket ag an templ, ha hi a servije Doue
elle ne quittait jamais le temple
55 - « dégaset kemen dein » idem
degasit kemenn din
faites-le moi savoir
56 - « él ma oé en akoursans » idem
èl ma oa an akoursañs
comme c'était la coutume
57 - « perak ha es té groeit elsé doh emb ? » idem
perak ac'h eus te graet èl-se doc'homp ?
pourquoi tu t'es comporté ainsi envers nous ?
58 - « Groeit rah er péh e larou d’oh » idem
grait razh ar pezh a lâro deoc'h
amañ "razh" zo implijet èl e galleg
59 - « deur troeit de huin » idem
Dour troet da win
Eau transformée en vin
60 - « Er bihannañ rah é ag en ol hadeu . » idem
ar bihannañ razh eo ag an holl hadoù
C'est la plus petite de toutes les semences

N'eus ket forzh pell zo e komzen deoc'h amañ, hep bout resis-bras, ag ur levr tev un tamm, ker un tamm, mes ker stank an titouroù a-barzh ma talv ar boan bout prenet, moian a vez da skouer gober boutin evit preniñ unan. Setu amañ ar fichennoù evit ar re o deus c'hoant da breniñ an dra-se:



ha




Supplément Ernault.jpg


Supplément Ernault verso.jpg

mui ur follenn get tout ar pezh a zo moian kavout get an ti Skol:

Skol2008.pdf

Setu ar bempvet lodenn neuze...

41 - « geti é hé un troh tud a gér . » idem
geti eh ae un troc'h tud a gêr
un troc'h tud: ur bern tud
42 - « en hani e oé marù e saùas ar é gañ-azé » idem
An hani a oa marv a savas àr e gañvaze
Sevel àr e gañvaze: se mettre assis lorsqu'on est allongé
43 - « mar da un azen … ha koéh ér puns » idem
Mar da un azen…. Ha kouezh er puñs
S'il advient à un âne de tomber dans le puits
44 - « ol a gement e gaveet, galùet ind d’er fest. » idem
Holl a gement a gavehet, galvit int d'ar fest
Tous ceux que vous trouverez, invitez-les à la noce
45 - « bout es paut a ré galùet, mes bihan a ré choéjet » idem
Bout eh eus paot a re galvet, mes bihan a re choazet
Paot a +anv liester: beaucoup de; bihan a +anv liester: peu de
46 - « deit é hoskor én arben dehou … » idem
Daet e c'hoskor en arbenn dehoñ
E c'hoskor: ses serviteurs (fari ? e goskor kentoc'h ?)
47 - «…de laret er gevel é oé guelleit d’é vab .» idem
Da lâret ar gevell e oa gwellaet d'e vab
Pour annoncer la nouvelle que son fils était guéri
48 - « lakeit em es kuit a ol te zelé » idem
Lakaet em eus kuit a oll ta zle
Lakaat kuit a zle unan bennak: libérer quelqu'un de sa dette
49 - « ur ioh tud é kas safar » idem
ur yoc'h tud é kas safar
kas safar: faire du boucan
50 - « Mes abenkaer arlerh… » idem
mes a-benn-kaer arlerc'h…
mais immédiatement après


Betek ar c'hentañ !